Vooraf lezen Efeze 5:22-33.

In het gedeelte wat u hebt gelezen, heeft Paulus het over de relatie tussen man en vrouw. Het is een praktische uitwerking van het algemene thema van levensvernieuwing. Paulus is daarmee begonnen in hoofdstuk 4. Daar spoort hij de gelovigen in 4:1 aan ‘dat gij wandelt waardig de roeping, met welke gij geroepen zijt’ en in 5:1 zegt hij ‘zijt dan navolgers Gods, als geliefde kinderen’.

Deze praktische uitwerking van levensvernieuwing (heiligmaking) heeft te maken met datgene wat Paulus in de eerste hoofdstukken van deze brief heeft behandeld. Daar beschrijft hij wat er met de mens gebeurt wanneer deze tot geloof komt (rechtvaardigmaking). Is de mens eerst dood door misdaden en zonden, dat verandert door het geloof in Christus! Zij die geloven worden door God levend gemaakt met Christus, zijn met Hem mede opgewekt en mede gezet in de hemel in Christus Jezus met als doel dat zij, geschapen in Christus Jezus tot goede werken, welke God voorbereid heeft, in dezelve zouden wandelen (zie 2:1-10). Dit geldt ook voor de relatie tussen man en vrouw binnen het huwelijk.

Wie het onderwijs van Paulus over het huwelijk dan ook wil begrijpen, moet een levende relatie hebben met Christus. Zonder deze relatie is en blijft het onderwijs over het huwelijk niet alleen theorie, maar men ergert zich aan wat Paulus allemaal zegt.

Vrouwen
Wanneer Paulus in de verzen 22-24 de vrouwen aanspreekt welke houding zij hebben aan te nemen ten opzichte van hun mannen, gaat hij uit van een juiste geloofshouding van de vrouwen ten opzichte van Christus, namelijk onderdanigheid aan de Heere.

Nu heeft onderdanig zijn een negatieve klank. Onderdanig zijn, staat haaks op het moderne levensgevoel waar de mens geleerd wordt op te komen voor eigen rechten en waar zelfontplooiing door niets gehinderd mag worden.

Voor de gelovige is onderdanig zijn echter een geloofskeuze. Wie heeft leren geloven in het verlossingswerk van Christus, wordt opgeroepen om onderdanig te zijn aan deze Koning. Dit hoeft de gelovige niet af te schrikken omdat Jezus een goede Meester is. Daarbij is het de Heilige Geest die gelovige aanspoort deze houding aan te nemen.

Om tot een goede huwelijksrelatie te komen, worden de gelovige vrouwen opgeroepen om vanuit het geloof te kiezen deze houding aan te nemen tegenover hun mannen. Zoals zij onderdanig zijn aan de Heere, zo hebben zij onderdanig te zijn aan hun mannen.

Niet omdat mannen natuurlijke heersers zouden zijn (dat werd in die tijd gedacht), maar omdat de Heere dat wil. God wil dat onderdanigheid aan Hem door gehuwde vrouwen wordt getoond in onderdanigheid en trouw aan de eigen(!) mannen. Dit wil niet zeggen dat vrouwen een slaafse houding hebben aan te nemen. Onderdanigheid is een daad van liefde. Het mag echter niet leiden tot ongehoorzaamheid aan Christus. Deze houding moet in overeenstemming zijn met het gezag van Christus.

Met deze houding (als vrucht van het geloof) laten vrouwen een wezenskenmerk zien van de geloofsrelatie met Christus. Ze weten zich geroepen om haar eigen mannen in liefde te dienen, wat een afspiegeling is hoe zij Christus dienen.

Mannen
Na onderwijs gegeven te hebben aan de vrouwen zijn vanaf vers 25 de mannen aan de beurt. Gelet op wat Paulus gezegd heeft over de onderdanigheid van de vrouwen, is het verrassend dat hij het niet heeft over het gezag van de mannen. Hij noemt iets anders: gij mannen hebt uw eigen vrouwen lief! Dat is de taak van de mannen. Liefhebben, niet in erotische betekenis, maar naar de unieke betekenis van het bijbelse liefhebben. Paulus vraagt van de mannen ‘agapč’, een gevende, sparende en beschermende liefde. Liefde zoals die tot uiting is gekomen in Christus. Gelijk Christus de Gemeente liefgehad heeft en Zichzelf voor haar overgegeven heeft, zo zijn mannen geroepen hun eigen(!) vrouwen lief te hebben.

Door dit te zeggen, bepaalt Paulus de gelovige mannen bij hun hoge roeping die zij hebben tegenover hun vrouwen. Zij worden geroepen om in de relatie met hun vrouwen het beeld te tonen van Christus. Zoals Christus zich volkomen heeft overgegeven, niets voor zichzelf heeft achtergehouden, zo zijn gelovige mannen verplicht hun eigen vrouwen lief te hebben. Dit heeft niet te maken met gevoel, maar met de wil. Wordt van de vrouwen een geloofskeuze gevraagd, ook van de mannen wordt dat gevraagd! Een keuze die geloofsvrucht wil zijn van de verkiezende liefde van God de Vader, uitgetekend in Christus Jezus. Zijn vrouwen geroepen om een wezenskenmerk van de geloofsrelatie met Christus te laten zien, mannen zijn geroepen om een wezenskenmerk van Christus te laten zien.

Roeping
In onze tijd is dringend behoefte aan mannen en vrouwen die deze vermaning ter harte nemen. Het huwelijk staat in onze tijd geweldig onder druk. Huwelijksproblematiek gaat de christelijke gemeente niet voorbij. Om die reden zijn alle gelovige mannen en vrouwen geroepen om de verhouding Christus en de gemeente zichtbaar te maken binnen het huwelijk. Een opgave waar ernst mee gemaakt moet worden! Het is echter niet alleen een opgave, het is ook een gave!

Gelovige mannen en vrouwen mogen namelijk niet vergeten dat deze roeping een vrucht wil zijn van het geloof in Christus. Zij staan er niet alleen voor. Hulp en bijstand mag verwacht worden van de Heilige Geest. Denk daarbij aan de aansporing uit 5:18b: ‘wordt vervuld met de Heilige Geest’.

Ds. G. van Goch